Uncategorized
Tập đi cho người sau tai biến mạch máu não: hướng dẫn cho gia đình
Sau tai biến mạch máu não, nhiều người bị yếu hoặc liệt một bên, mất thăng bằng và sợ đi lại. Tập đi đúng cách, đúng thời điểm là một phần quan trọng của phục hồi. Dưới đây là những điều gia đình nên biết để hỗ trợ an toàn, nhưng chương trình cụ thể luôn cần do bác sĩ và kỹ thuật viên phục hồi chức năng thiết kế.
Hiểu tình trạng của người bệnh
Mỗi người sau tai biến có mức yếu khác nhau: có người yếu nhẹ một bên tay chân, có người không tự đứng vững. Tình trạng thăng bằng, cảm giác, khả năng chú ý và nhận thức cũng ảnh hưởng đến việc tập đi. Vì vậy không nên so sánh người này với người khác, và không nên ép người bệnh tập quá sức.
Khi nào bắt đầu tập đi?
Thời điểm bắt đầu tập đứng và đi do bác sĩ điều trị quyết định dựa trên tình trạng thần kinh và tim mạch. Thông thường, việc ngồi dậy rồi đứng được thực hiện từng bước dưới sự giám sát. Gia đình đừng tự ý kéo người bệnh đứng dậy khi chưa được hướng dẫn.
Dụng cụ có thể hỗ trợ
- Khung tập đi: có điểm tựa rộng, phù hợp giai đoạn đầu khi người bệnh còn chênh vênh, xem cách dùng khung tập đi đúng cách.
- Gậy: dùng khi đã vững hơn, xem nạng hay gậy chống.
- Máy và găng tập tay chân: hỗ trợ vận động ở nhà, xem máy tập tay chân MT01 đến MT04 và găng tập G01.
Hãy hỏi chuyên gia trước khi chọn vì với người liệt một bên, tay yếu có thể không cầm nắm được khung hoặc gậy.
Vai trò của người nhà
Người nhà nên đứng ở phía bên yếu của người bệnh, hơi lệch về sau, sẵn sàng đỡ nhưng không giữ chặt. Dùng lời nói ngắn gọn, rõ ràng, tránh hối thúc. Khen ngợi những tiến bộ nhỏ để giữ tinh thần. Nếu cần đỡ, hãy đỡ ở thân người hoặc đai hỗ trợ, không kéo cánh tay yếu vì có thể làm tổn thương vai.
Phòng té ngã
- Dọn sạch lối đi, đủ sáng, nền không trơn.
- Mang giày kín, đế bám.
- Không để người bệnh đi một mình trong giai đoạn đầu.
- Chú ý huyết áp, chóng mặt trước khi tập, xem cách đo huyết áp tại nhà.
Đọc thêm chăm sóc người bị tai biến tại nhà.
Khi nào cần dừng và hỏi bác sĩ?
Dừng tập và liên hệ y tế nếu người bệnh chóng mặt nhiều, đau ngực, khó thở, đau đầu dữ dội, yếu liệt tăng, nói khó hoặc méo miệng mới xuất hiện. Đây có thể là dấu hiệu cần cấp cứu.
Những khó khăn thường gặp khi tập đi
- Yếu một bên khiến người bệnh nghiêng về bên khỏe, dễ ngã sang bên yếu.
- Bàn chân rơi làm vướng chân khi bước.
- Giảm cảm giác khiến người bệnh không biết chân đang đặt ở đâu.
- Sợ ngã làm người bệnh bước ngắn, căng cứng.
Vì vậy việc tập cần có kỹ thuật viên đánh giá, có thể kết hợp dụng cụ hỗ trợ và bài tập thăng bằng phù hợp.
Cách giữ động lực cho người bệnh
Đặt mục tiêu nhỏ mỗi tuần, như đi thêm vài bước hoặc tự ngồi dậy từ ghế. Cho người bệnh nhìn thấy tiến bộ qua nhật ký tập. Tránh so sánh với người khác. Khen ngợi khi họ cố gắng, và nghỉ khi cần. Sức khỏe tinh thần ảnh hưởng nhiều đến kết quả phục hồi, nên người nhà cần kiên nhẫn.
Câu hỏi thường gặp
Có cần mua khung tập đi ngay không?
Không nhất thiết. Hãy hỏi kỹ thuật viên phục hồi chức năng để biết loại dụng cụ nào phù hợp với giai đoạn hiện tại.
Người bệnh sợ ngã, không muốn tập thì sao?
Điều này thường gặp. Hãy bắt đầu từ bài đơn giản, có người cùng tập, và trao đổi với chuyên gia để được hướng dẫn tâm lý phù hợp.
Mỗi ngày tập bao lâu?
Thời gian tùy khả năng. Thường tập ngắn nhưng đều đặn theo kế hoạch của chuyên gia.
Người bệnh yếu nhiều có tập đi được không?
Cần được đánh giá chuyên môn. Có thể bắt đầu từ ngồi dậy, đứng có tựa trước khi đi.
Xem thêm sản phẩm liên quan
Cần tư vấn chọn sản phẩm? Gọi hoặc nhắn Zalo cho Thiết Bị Y Tế 103 (Hà Nội: 0977.837.532, TP.HCM: 086.99.55.123) hoặc đến cửa hàng để xem trực tiếp. Giao hàng toàn quốc.
Thông tin trong bài mang tính tham khảo, không thay thế tư vấn, chẩn đoán hay điều trị của bác sĩ.
