Khi người bệnh nằm lâu do tai biến, gãy xương hay bệnh nặng, các khớp không được vận động sẽ dần cứng lại và cơ yếu đi nhanh. Can thiệp sớm bằng những biện pháp đơn giản giúp hạn chế biến chứng. Bài này đưa ra các nguyên tắc chung, hãy nhờ kỹ thuật viên hướng dẫn cụ thể.
Vì sao nằm lâu gây cứng khớp, teo cơ?
Khi không vận động, cơ ít được sử dụng sẽ mất khối lượng, gân và bao khớp co ngắn lại. Chỉ sau vài tuần, khớp có thể khó duỗi hoặc gập hoàn toàn. Cùng với đó là nguy cơ loét tì đè, táo bón, huyết khối và nhiễm trùng hô hấp.
Thay đổi tư thế thường xuyên
Trở mình định kỳ, kê gối đệm các điểm xương nhô. Xem cách trở mình và đệm hơi chống loét.
Vận động thụ động
Người nhà có thể giúp co duỗi nhẹ các khớp (vai, khuỷu, cổ tay, hông, gối, cổ chân) qua biên độ không gây đau. Làm chậm, nhẹ, đều đặn và tuyệt đối không ép khi người bệnh đau hoặc căng cứng. Hỏi kỹ thuật viên cách làm đúng.
Giữ khớp ở tư thế chức năng
Dùng gối, nẹp mềm hoặc đệm kê để giữ bàn chân không rũ xuống, tay không co quắp. Một số nẹp hỗ trợ có thể giúp, hãy hỏi chuyên gia. Xem danh mục đai nẹp.
Khuyến khích tự vận động
Nếu người bệnh còn làm được, khuyến khích tự co duỗi tay chân, ngồi dậy, đứng tựa theo hướng dẫn. Có thể dùng máy tập tay chân khi đủ điều kiện. Xem thêm chăm sóc người liệt giường tại nhà.
Dinh dưỡng và theo dõi
Dinh dưỡng đủ đạm giúp giữ khối cơ, xem dinh dưỡng phòng loét tì đè. Hãy theo dõi da, nhiệt độ, nhịp thở và báo bác sĩ khi có dấu hiệu bất thường.
Tư thế đúng khi nằm
Nằm ngửa: kê gối nhỏ dưới đầu, gối dưới khoeo hơi gập nhẹ, bàn chân tựa vuông góc với cẳng chân (có thể dùng gối hoặc nẹp mềm). Nằm nghiêng: gối giữa hai đầu gối, tay đặt thoải mái trước ngực. Thay đổi tư thế thường xuyên và kiểm tra da. Xem cách trở mình.
Dấu hiệu cần gọi kỹ thuật viên
Khi khớp cứng nhanh, không duỗi hoặc gập hết được, đau tăng khi co duỗi, hoặc chi co quắp. Sớm can thiệp giúp ngăn biến dạng. Cũng cần báo bác sĩ khi một chân sưng đau nóng đỏ, vì có thể là huyết khối.
Câu hỏi thường gặp
Có tập thụ động mỗi ngày được không?
Thường có, nhưng nên hỏi kỹ thuật viên về số lần và biên độ phù hợp.
Khi nào cần gặp bác sĩ?
Khi khớp sưng nóng đỏ, đau tăng, hoặc có dấu hiệu huyết khối như chân sưng đau một bên.
Xem thêm sản phẩm liên quan
Cần tư vấn chọn sản phẩm? Gọi hoặc nhắn Zalo cho Thiết Bị Y Tế 103 (Hà Nội: 0977.837.532, TP.HCM: 086.99.55.123) hoặc đến cửa hàng để xem trực tiếp. Giao hàng toàn quốc.
Thông tin trong bài mang tính tham khảo, không thay thế tư vấn, chẩn đoán hay điều trị của bác sĩ.
